Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW) wydał serię krytycznych ostrzeżeń pogodowych, obejmujących niemal całą Polskę. W najbliższych dniach mieszkańcy muszą przygotować się na ekstremalne zjawiska: marznące opady deszczu powodujące gołoledź, silny mróz sięgający -22°C oraz intensywne śnieżyce. Wydane alerty pierwszego i drugiego stopnia oznaczają, że warunki pogodowe będą nie tylko utrudniać komunikację, ale mogą stanowić realne zagrożenie dla zdrowia i życia.
Sytuacja jest dynamiczna, a największe niebezpieczeństwo dotyczy dróg i chodników, gdzie marznący deszcz natychmiast tworzy warstwę niebezpiecznego lodu. Alerty drugiego stopnia (pomarańczowe) obowiązują w kluczowych regionach, w tym na Mazowszu i Pomorzu, co zwiastuje poważne problemy komunikacyjne. Jednocześnie wschodnia Polska zmaga się z falą dotkliwego zimna. Sprawdzamy, gdzie dokładnie obowiązują ostrzeżenia i jak kierowcy oraz piesi powinni przygotować się na nadchodzące godziny.
Krytyczne ostrzeżenia 2. stopnia. Gołoledź sparaliżuje drogi
Największym i najbardziej podstępnym zagrożeniem w najbliższym czasie są marznące opady deszczu i mżawki, które w zetknięciu z wychłodzoną nawierzchnią natychmiast zamieniają się w lód. Zjawisko to, często określane mianem „czarnego lodu”, jest niewidoczne i wyjątkowo niebezpieczne, drastycznie wydłużając drogę hamowania.
Ostrzeżenia pomarańczowe (2. stopnia) dotyczą szerokiego pasa północnej i centralnej Polski. Obejmują one województwa: zachodniopomorskie, pomorskie, wielkopolskie, kujawsko-pomorskie, warmińsko-mazurskie, mazowieckie, łódzkie oraz północne i środkowe części województwa lubuskiego. W tych regionach niebezpieczeństwo gołoledzi potrwa aż do wieczora w środę (około godziny 23:00).
W pozostałej części kraju obowiązują ostrzeżenia żółte (1. stopnia) przed marznącymi opadami. Pas ten rozciąga się od Dolnego Śląska, przez Śląsk i Opolszczyznę, aż po Podkarpacie i Lubelszczyznę. Utrudnienia w tych rejonach mogą potrwać nieco dłużej, bo aż do nocy ze środy na czwartek (do godziny 1:00). IMGW apeluje do kierowców, aby w miarę możliwości zrezygnowali z podróży lub zachowali ekstremalną ostrożność, ponieważ w warunkach gołoledzi nawet nowoczesne systemy bezpieczeństwa mogą okazać się niewystarczające.
Ekstremalny mróz do -22°C i intensywne śnieżyce we wschodniej Polsce
Oprócz zagrożenia lodem, wschodnia i północno-wschodnia część kraju musi zmierzyć się z falą dotkliwego zimna. Żółte alerty (1. stopnia) przed silnym mrozem obowiązują w województwach podlaskim, lubelskim, na wschodnim Mazowszu, Warmii i Mazurach oraz w części świętokrzyskiego. Prognozy są alarmujące: w nocy termometry mogą wskazywać od -15°C do -18°C, a lokalnie, zwłaszcza na otwartych terenach, temperatura może spaść nawet do -22°C.
Tak niskie temperatury stanowią bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia (ryzyko odmrożeń i wychłodzenia) oraz mogą powodować problemy techniczne z pojazdami, w tym z uruchomieniem silników diesla i elektrycznych. Alarmy mrozowe mają wygasnąć w środę w godzinach porannych (około 9:00), jednak temperatury w ciągu dnia nadal pozostaną ujemne (od -7°C do -12°C).
Dodatkowo, pasmo wschodnie musi przygotować się na intensywny śnieg. Ostrzeżenia wydano dla województw podlaskiego, lubelskiego, mazowieckiego oraz części warmińsko-mazurskiego. Prognozy wskazują, że w ciągu doby może spaść od 10 do 15 cm świeżego puchu. Znaczące opady przewidywane są od środowego popołudnia (godz. 14:00) aż do czwartkowej nocy (godz. 2:00), co w połączeniu z mrozem i wiatrem może prowadzić do powstawania zasp i poważnych utrudnień w transporcie drogowym i kolejowym.
Praktyczny poradnik: Jak bezpiecznie poruszać się w warunkach gołoledzi i mrozu
W obliczu tak złożonej i niebezpiecznej aury, kluczowe jest zastosowanie się do zasad bezpieczeństwa, które minimalizują ryzyko wypadku lub utknięcia.
Wskazówki dla kierowców
Jazda po gołoledzi i w trakcie śnieżyc wymaga całkowitej zmiany techniki prowadzenia pojazdu. Najważniejsza jest zasada ograniczonego zaufania do hamulców:
- Hamowanie silnikiem: Na lodzie droga hamowania wydłuża się nawet dziesięciokrotnie. Zamiast gwałtownie naciskać pedał hamulca, należy redukować biegi, pozwalając silnikowi na powolne wytracanie prędkości. Unikaj gwałtownych ruchów kierownicą.
- Zwiększ odstęp: Zachowaj znacznie większy dystans od samochodu przed Tobą. W trudnych warunkach dystans ten powinien być co najmniej dwukrotnie większy niż normalnie, aby dać sobie czas na reakcję w razie poślizgu.
- Zadbaj o widoczność: Przed wyjazdem należy dokładnie odśnieżyć cały samochód, włącznie z dachem (zalegający śnieg może spaść na szybę podczas hamowania) oraz światła. Upewnij się, że masz w zbiorniku płyn do spryskiwaczy odporny na niskie temperatury.
- Zestaw awaryjny: Przy mrozach rzędu -20°C i ryzyku utknięcia w zaspie, w aucie obowiązkowo powinien znaleźć się koc termiczny, naładowany powerbank (w razie awarii telefonu), ciepłe napoje w termosie oraz łopata do śniegu.
Wskazówki dla pieszych
Piesi są najbardziej narażeni na upadki, złamania oraz skutki gołoledzi i niskich temperatur. Kilka prostych zasad może znacząco zwiększyć bezpieczeństwo:
- Idź „krokiem pingwina”: Na bardzo śliskiej nawierzchni należy pochylić środek ciężkości lekko do przodu i stawiać małe, płaskie kroki. To minimalizuje ryzyko utraty równowagi, ponieważ środek ciężkości znajduje się nad stopą, a nie za nią.
- Wolne ręce: Nie trzymaj rąk w kieszeniach podczas marszu po lodzie. Ręce będą Ci potrzebne do szybkiego złapania równowagi lub zamortyzowania upadku.
- Ubiór warstwowy i odblaski: Ubieraj się „na cebulkę” – kilka warstw ubrań lepiej izoluje ciepło. Pamiętaj o czapce, przez którą ucieka najwięcej ciepła. W trakcie opadów śniegu i mżawki widoczność jest drastycznie ograniczona; nawet w mieście warto mieć na sobie elementy odblaskowe.
W związku z utrzymującymi się alertami, służby ratunkowe apelują o ograniczenie aktywności na zewnątrz do absolutnego minimum, zwłaszcza w godzinach obowiązywania alertów 2. stopnia. Monitorowanie bieżących komunikatów IMGW oraz dostosowanie planów podróży do aktualnych warunków pogodowych jest w tej sytuacji kluczowe.