Okres waloryzacji emerytur i rent to czas, w którym Zakład Ubezpieczeń Społecznych masowo wysyła korespondencję do świadczeniobiorców. Niestety, ten zwiększony obieg dokumentów stał się sygnałem do działania dla przestępców. Eksperci ostrzegają, że oszuści coraz częściej wykorzystują ten moment, podszywając się pod pracowników instytucji publicznych, aby wyłudzić od seniorów wrażliwe dane, adresy zamieszkania oraz informacje o majątku.
W 2026 roku obserwujemy nasilenie prób wyłudzeń, które bazują na socjotechnice. Przestępcy celują w osoby starsze, często dzwoniąc na telefony stacjonarne. Jedna pozornie niewinna rozmowa może stać się wstępem do poważnych strat finansowych. Zrozumienie mechanizmów, którymi posługują się sprawcy, jest kluczowe dla ochrony oszczędności całego życia.
Nowy schemat oszustwa: „Kurier z ZUS”
Najnowsza metoda przestępców opiera się na wywołaniu u ofiary przekonania, że w jej sprawie toczy się ważna procedura urzędowa. Oszust podający się za pracownika Poczty Polskiej lub ZUS informuje seniora o konieczności dostarczenia pilnej przesyłki z decyzją o nowej wysokości świadczenia.
W trakcie rozmowy sprawca próbuje uzyskać szczegółowe dane, w tym dokładny adres zamieszkania lub potwierdzenie tożsamości. Kluczową cechą tych rozmów jest wywieranie presji czasu. Jeśli senior zaczyna zadawać szczegółowe pytania dotyczące numeru sprawy czy nazwiska urzędnika, oszuści często przerywają połączenie, wyczuwając brak podatności na manipulację.
Metoda „na policjanta” po raz kolejny
Oszustwa często mają charakter wieloetapowy. Po pierwszym telefonie rzekomego pracownika poczty, po pewnym czasie następuje drugi kontakt – tym razem od osoby podającej się za funkcjonariusza policji. Fałszywy policjant twierdzi, że prowadzi tajną akcję wymierzoną w przestępców, którzy wcześniej dzwonili do seniora.
Pod pretekstem „zabezpieczenia mienia” lub „współpracy z organami ścigania”, przestępca nakłania ofiarę do ujawnienia informacji o posiadanych oszczędnościach, biżuterii czy innych kosztownościach. Historia z Warszawy, gdzie 89-letnia kobieta pod wpływem takiej manipulacji wyrzuciła przez okno torbę z cenną biżuterią, jest drastycznym przykładem skuteczności tych działań.
Jak rozpoznać próbę oszustwa i jak reagować?
Aby nie stać się ofiarą przestępstwa, należy przyswoić kilka fundamentalnych zasad bezpieczeństwa, które podkreślają zarówno policja, jak i przedstawiciele instytucji publicznych:
- Instytucje nie proszą o pieniądze przez telefon: Ani ZUS, ani Poczta Polska, ani Policja nigdy nie żądają przekazania gotówki, biżuterii czy innych kosztowności w celu ich „zabezpieczenia”.
- Weryfikacja tożsamości: Jeśli masz wątpliwości co do autentyczności rozmówcy, rozłącz się. Następnie samodzielnie wybierz numer do placówki ZUS lub na lokalny komisariat policji, korzystając z oficjalnych numerów znalezionych w internecie lub książce telefonicznej.
- Ograniczone zaufanie: Nigdy nie podawaj przez telefon danych osobowych, numerów PESEL czy informacji o tym, gdzie przechowujesz oszczędności.
- Szybki kontakt z bliskimi: W przypadku odebrania podejrzanego telefonu, poinformuj o tym członków rodziny. Często chłodna ocena sytuacji przez osobę trzecią pozwala przejrzeć plan oszusta.
Pamiętaj, że w okresie waloryzacji emerytur przestępcy są szczególnie aktywni. Zachowanie czujności i spokoju to najskuteczniejsza broń przeciwko metodom stosowanym przez sprawców. W razie jakichkolwiek wątpliwości dotyczących otrzymanej korespondencji, zawsze warto udać się bezpośrednio do najbliższego oddziału ZUS, zamiast polegać na informacjach przekazywanych przez nieznajomego rozmówcę.