Luty 2026 roku zapisze się w historii polskiej bankowości jako moment, w którym definitywnie skończyła się era tanich wypłat gotówki. Organizacje płatnicze Visa i Mastercard, po ponad dekadzie stabilizacji, zdecydowały się na drastyczną podwyżkę opłat tzw. interchange, które banki muszą uiszczać za każdą transakcję bankomatową. Wzrosty stawek w niektórych przypadkach przekraczają 100 proc., co zmusza instytucje finansowe do rewizji polityki wobec klientów. Jednocześnie sieć Euronet – największy prywatny operator w Polsce – wprowadziła restrykcyjny limit wypłat BLIKIEM, obniżając go z 800 zł do zaledwie 200 zł. Dla milionów Polaków oznacza to nie tylko wyższe koszty, ale przede wszystkim konieczność zmiany nawyków płatniczych.
Dlaczego opłaty za wypłaty gwałtownie rosną
Aby zrozumieć skalę zmian, trzeba przyjrzeć się mechanizmowi funkcjonowania bankomatów. Gdy korzystasz z maszyny należącej do innego operatora niż Twój bank, ten ostatni musi pokryć koszt tzw. opłaty bankomatowej (ATM Service Fee). Przez ostatnie dziesięć lat stawki te były zamrożone: Visa pobierała stałą kwotę 1,30 zł, a Mastercard 1,20 zł plus niewielki ułamek procenta. Od 1 lutego 2026 roku oba systemy przeszły na model hybrydowy, w którym opłata stała jest uzupełniona o wyższy procent od wypłacanej kwoty.
Dla banków oznacza to realny wzrost kosztów operacyjnych o 50-100 proc. w zależności od typu karty. Eksperci szacują, że cały sektor bankowy w Polsce poniesie z tego tytułu dodatkowe obciążenia rzędu 100-150 mln zł rocznie. Choć podwyżka dotyczy relacji między bankiem a operatorem płatniczym, jest niemal pewne, że koszty te zostaną przerzucone na konsumentów poprzez aktualizacje cenników kont osobistych.
Euronet ogranicza BLIK: koniec wygody
Równolegle do zmian systemowych, Euronet – zarządzający siecią ponad 7,6 tys. urządzeń – podjął autonomiczną decyzję o ograniczeniu jednorazowej wypłaty BLIKIEM do 200 zł. Firma argumentuje, że obecne stawki oferowane przez Polski Standard Płatności nie pokrywają kosztów utrzymania infrastruktury, takich jak energia, serwis czy konwojowanie gotówki. Choć Polski Standard Płatności deklaruje, że nie planuje zmian w stawkach interchange, sytuacja stawia użytkowników w trudnej pozycji.
W praktyce, wypłata większej sumy gotówki w sieci Euronet wymaga teraz kilkukrotnego powtarzania operacji. Jest to szczególnie uciążliwe dla mieszkańców mniejszych miejscowości, gdzie Euronet często pozostaje jedynym dostępnym operatorem bankomatowym. Każda dodatkowa operacja generuje koszt po stronie banku, co może prowadzić do wprowadzania przez banki prowizji za każdą pojedynczą wypłatę, zamiast oferowania „pakietu” darmowych transakcji.
Kogo najbardziej dotkną nowe przepisy
Największe problemy czekają klientów banków, które nie posiadają rozbudowanej własnej sieci bankomatów oraz osoby korzystające z ofert typu „wszystko za zero”. Duże instytucje, takie jak PKO BP, Pekao czy ING, posiadają własne urządzenia, co pozwala im amortyzować wzrosty kosztów. Jednak mniejsi gracze i fintechy mogą być zmuszone do wprowadzenia opłat za wypłaty z maszyn obcych operatorów, co uderzy w osoby przyzwyczajone do darmowego dostępu do gotówki w każdym miejscu.
Z danych NBP wynika, że sieć bankomatów w Polsce powoli się kurczy. Rosnące koszty utrzymania urządzeń w połączeniu z wyższymi opłatami interchange mogą przyspieszyć likwidację nierentownych maszyn w słabiej zaludnionych regionach. Rok 2026 może okazać się początkiem końca powszechnego, darmowego dostępu do gotówki w dotychczasowej formie.
Jak zminimalizować koszty: praktyczne kroki
W obliczu nadchodzących zmian warto podjąć działania, które uchronią domowy budżet przed niepotrzebnymi prowizjami:
- Sprawdź tabelę opłat: Zweryfikuj w aplikacji mobilnej, z których bankomatów możesz korzystać bezpłatnie i czy Twój bank posiada partnerskie sieci.
- Zmień częstotliwość wypłat: Zamiast kilku drobnych transakcji, pobieraj gotówkę rzadziej, ale w wyższych kwotach. Każda operacja w obcym bankomacie staje się dla banku droższa, co zwiększa ryzyko wprowadzenia prowizji.
- Wykorzystuj cash back: W sklepach takich jak Żabka czy Dino możesz wypłacić gotówkę przy okazji zakupów. To rozwiązanie często pozostaje bezpłatne i pozwala ominąć limity bankomatowe.
- Szukaj bankomatów własnych: Korzystaj z wyszukiwarek w aplikacjach bankowych, aby lokalizować urządzenia należące do Twojego banku lub jego partnerów.
Podsumowując, model finansowania wypłat gotówki w Polsce uległ trwałej zmianie. Choć gotówka pozostaje w obiegu, jej „koszt własny” dla użytkownika będzie sukcesywnie rósł. Świadome zarządzanie sposobem wypłacania pieniędzy to obecnie jedyny sposób na uniknięcie dodatkowych opłat w 2026 roku.