Wraz z początkiem 2026 roku Polaków, którzy posiadają zarejestrowane odbiorniki RTV, czekają nowe, wyższe stawki abonamentu. Jednak największe ryzyko dotyczy osób, które ten obowiązek ignorują. Choć kontrola w mieszkaniach prywatnych jest rzadka, konsekwencje finansowe niepłacenia mogą być bardzo dotkliwe, zwłaszcza dla seniorów. W przypadku zaległości Urząd Skarbowy ma prawo do zajęcia części świadczenia emerytalnego lub rentowego – bez konieczności uzyskania zgody dłużnika.
Mechanizm ten, oparty na tytule wykonawczym wystawionym przez Pocztę Polską, pozwala na automatyczne potrącenie zaległości z wypłaty ZUS. Od 1 stycznia 2026 roku wzrosły zarówno miesięczne opłaty, jak i jednorazowe kary za używanie niezarejestrowanego sprzętu. Zrozumienie nowych terminów i zasad egzekucji jest kluczowe, aby uniknąć przymusowego ściągania długu z comiesięcznego budżetu.
Abonament RTV w 2026 roku. Nowe stawki, wyższe kary i terminy
Od 1 stycznia 2026 roku obowiązują zaktualizowane stawki abonamentu radiowo-telewizyjnego. Miesięczna opłata za posiadanie telewizora (lub zestawu telewizor plus radio) wzrosła do 30,50 zł. W przypadku posiadania wyłącznie odbiornika radiowego, opłata wynosi 9,50 zł miesięcznie. Jest to wzrost odpowiednio o 3,20 zł i 0,80 zł w porównaniu do stawek z 2025 roku.
Abonament należy uiszczać do 25. dnia każdego miesiąca. Ze względu na to, że 25 stycznia 2026 roku przypada w niedzielę, ostateczny termin na uregulowanie styczniowej opłaty to piątek, 23 stycznia 2026 roku. Opóźnienie w płatności uruchamia procedurę windykacyjną Poczty Polskiej, która jest pierwszym krokiem do egzekucji skarbowej.
Osoby, które używają odbiornika RTV bez jego formalnej rejestracji, muszą liczyć się z ryzykiem nałożenia wysokiej kary. Kara ta wynosi 30-krotność miesięcznej opłaty. W 2026 roku oznacza to jednorazową opłatę w wysokości 915 zł za telewizor lub 285 zł za samo radio. Do tej kwoty doliczone zostaną również zaległe opłaty abonamentowe za cały okres używania niezarejestrowanego sprzętu, wraz z odsetkami.
Fiskus przejmuje dług: Jak działa zajęcie emerytury?
W przypadku braku płatności Poczta Polska wysyła dłużnikowi upomnienie, dając 7 dni na uregulowanie zaległości. Zignorowanie tego wezwania skutkuje wystawieniem tytułu wykonawczego. Dokument ten trafia bezpośrednio do Urzędu Skarbowego, który jest uprawniony do wszczęcia egzekucji administracyjnej.
Egzekucja administracyjna pozwala fiskusowi na ściągnięcie długu z różnych źródeł, w tym z konta bankowego, nadpłaty podatku, wynagrodzenia, a w przypadku seniorów – bezpośrednio ze świadczenia emerytalnego lub rentowego z ZUS. Cały proces odbywa się bez konieczności uzyskania zgody dłużnika.
Przepisy chronią jednak świadczeniobiorców przed utratą całości środków. Potrącenia na rzecz długu abonamentowego nie mogą przekroczyć 25% wysokości świadczenia (przed odliczeniem składki zdrowotnej i zaliczki na podatek). Ponadto obowiązuje mechanizm kwoty wolnej od potrąceń. Od 1 marca 2025 roku minimalna suma, która musi pozostać emerytowi po dokonaniu egzekucji, wynosi 1331,03 zł. Oznacza to, że jeśli emerytura jest niska, potrącenie może być niższe niż 25%, aby zachować tę minimalną kwotę na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych.
Warto pamiętać, że Urząd Skarbowy może również zająć środki na koncie bankowym, na które wpływa emerytura. Choć w teorii kwota wolna powinna być respektowana, w praktyce zdarza się, że fiskus zajmuje zbyt wiele, co wymaga natychmiastowej interwencji i odwołania.
Kto nie musi płacić? Kryteria zwolnienia z abonamentu
Nie wszyscy seniorzy i obywatele mają obowiązek uiszczania opłat. Polskie prawo przewiduje szereg zwolnień, które mogą całkowicie uwolnić od tego obowiązku. Najważniejsze kryteria dotyczą wieku i dochodów.
Zwolnienie automatyczne przysługuje osobom, które ukończyły 75 lat. W ich przypadku nie jest wymagane składanie żadnych dodatkowych wniosków, pod warunkiem, że odbiornik został wcześniej zarejestrowany, a dane PESEL znajdują się w systemie Poczty Polskiej.
Inne ważne zwolnienia obejmują:
- Osoby, które ukończyły 60 lat, pod warunkiem, że ich emerytura nie przekracza 50% przeciętnego wynagrodzenia (w 2025 roku limit ten wynosił 4090,86 zł brutto miesięcznie). Aby skorzystać z tego zwolnienia, należy złożyć wniosek w placówce pocztowej, przedstawiając dowód osobisty i decyzję ZUS o wysokości świadczenia.
- Osoby zaliczone do I grupy inwalidzkiej lub posiadające orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności.
- Osoby niewidome (z ostrością wzroku do 15%) lub niesłyszące.
- Osoby bezrobotne, posiadające aktualne zaświadczenie z urzędu pracy.
Należy podkreślić, że zwolnienie dla emerytów po 60. roku życia, oparte na kryterium dochodowym, wymaga corocznego odnawiania. Limit dochodowy jest bowiem aktualizowany w zależności od przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce.
Kontrola Poczty Polskiej i definicja odbiornika RTV
Poczta Polska, za pośrednictwem pracowników Centrum Obsługi Finansowej (a nie zwykłych listonoszy), posiada ustawowe uprawnienia do kontroli rejestracji odbiorników. Kontroler musi okazać legitymację służbową i upoważnienie. Choć kontrole w firmach są częstsze, prawo do ich przeprowadzania w mieszkaniach prywatnych również istnieje.
Kluczowe jest zrozumienie, co jest uznawane za odbiornik RTV. Liczy się techniczna możliwość natychmiastowego odbioru programu. Nie ma znaczenia, czy faktycznie oglądasz programy telewizji naziemnej, czy korzystasz wyłącznie z platform streamingowych, takich jak Netflix, lub używasz telewizora jako monitora do konsoli. Każdy nowoczesny telewizor z wbudowanym tunerem (DVB-T2) podlega obowiązkowi rejestracji i opłacania abonamentu.
Warto wiedzieć, że kontroler nie ma prawa wejść do prywatnego mieszkania bez zgody właściciela. Można odmówić wpuszczenia go do środka. Jednak odmowa kontroli nie zwalnia z odpowiedzialności, jeśli odbiornik jest zarejestrowany, a opłaty nie są uiszczane. W takim przypadku zaległości i tak zostaną skierowane do egzekucji skarbowej.
Praktyczne kroki: Jak uniknąć zajęcia świadczenia?
Ryzyko przymusowego zajęcia części emerytury jest realne i dotyczy każdego, kto posiada zarejestrowany, a nieopłacany odbiornik. Działanie Urzędu Skarbowego jest automatyczne i nie wymaga dodatkowych wezwań poza upomnieniem z Poczty Polskiej. Aby zminimalizować ryzyko, należy podjąć konkretne kroki:
1. Sprawdź prawo do zwolnienia: Jeśli masz 75 lat lub więcej, zwolnienie działa automatycznie. Jeśli masz 60 lat i Twoja emerytura jest niska (poniżej 4090,86 zł brutto w 2025 r.), udaj się do placówki pocztowej z decyzją ZUS, aby formalnie złożyć oświadczenie. Zwolnienie zacznie obowiązywać od pierwszego dnia następnego miesiąca.
2. Reaguj natychmiast na wezwanie: Jeśli otrzymasz upomnienie od Poczty Polskiej, masz tylko 7 dni na uregulowanie zaległości. Zignorowanie tego terminu niemal gwarantuje skierowanie sprawy do Urzędu Skarbowego i wszczęcie egzekucji z emerytury.
3. Wyrejestruj nieużywany sprzęt: Jeśli faktycznie nie posiadasz już odbiornika RTV (np. został sprzedany lub zepsuty), samo jego wyrzucenie nie wystarczy. Należy formalnie wyrejestrować go w placówce pocztowej, wypełniając odpowiedni formularz. Dopiero wtedy system przestanie naliczać opłaty.
Pamiętaj, że zapłacenie miesięcznej opłaty 30,50 zł jest znacznie korzystniejsze niż ryzyko poniesienia kary w wysokości 915 zł plus zaległości i odsetki, a także konieczność radzenia sobie z egzekucją administracyjną obniżającą comiesięczne świadczenie.